W ramach realizowanego projektu w obszarze zainteresowania tego wyjazdu na Słowacje były dwa aspekty, to jest zauważalne związki kulturowe naszego regionu Polski ze Słowacją, oraz struktura organizacyjna i sposoby funkcjonowania kultury regionu Saris. Ropczyce od prawie 20 lat są miastem partnerskim dla Stropkova, a Wielopole Skrzyńskie dla Gilartovic, które leżą w województwie Presov (miasta partnerskiego dla Rzeszowa). Fundacja SOLID nawiązała kontakty z Presowskim Uniwersytetem reprezentowanym przez Rektora prof. dr hab. Petera Konya, oraz prof. dr hab. Kamilem Kordasem (pracownikiem tego Uniwersytetu) który zaproponowali pomoc organizacyjną w realizacji tego zadania projektu. Część merytoryczna (naukowa) zrealizowana została w pomieszczeniach Biblioteki Narodowej, ściśle współpracującej z Uniwersytetem.
Tak więc zaplanowana Konferencja tematyczna odbyła się 31. 07. br. (w piątek) w historycznej auli Państwowej Biblioteki Narodowej, która znajduje się w centrum miasta, w ogromnym XVIII w. gmachu dawnego Colegium Jezuickiego. Obecnie mieści się tu oprócz Oddziału Biblioteki Narodowej m.in. także Curia Diecezjalna Kościoła Grekokatolickiego. W czytelni Biblioteki, która także pełni rolę Auli Historycznej Uniwersytetu wygłoszone referaty na temat związków historii Polski i Słowacji, oraz poloników w zbiorach tej biblioteki. Referaty te po opracowaniu (przełożeniu na polski) przez prof. dr bab. Władysława Tabasza stanowić będą rozdział Katalogu… tom 3.
Pozostała część dnia przeznaczona została na zwiedzanie Presova. Drugi dzień przeznaczony został na zwiedzanie Gilartova i Stropkova. W Gilartovie mogliśmy się zapoznać z działalnością Słowackiej zawodowej i ochotniczej Straży Pożarnej. W drugiej części dnia nasza grupa przywitana została przez burmistrza Stropkowa p. Andrzeja i zaproszona do uczestniczenia w wydarzeniach 30. Jarmoku Stropkova. Jest to rodzaj festiwalu kultury i folkloru regionu Saris. Ponadto p. burmistrz zaproponował grupie darmowe wejście na wieżę zabytkowego Sanktuarium Diecezjalnego Stropkova.
Dzień trzeci przeznaczony został na zwiedzanie perełki turystycznej Słowacji jaką jest Levocza, oraz Starej Lubovli. W Levoczy rozpoczęliśmy od Mariańskiej Hory, czyli największego Sanktuarium Maryjnego, położonego w na szczycie lesistej góry. To jedno z najstarszych i najważniejszych miejsc pielgrzymkowych na Słowacji, nazywane często „słowacką Częstochową”. Wznosi się na wysokość 781 m n.p.m. (ponad 300 metrów nad miastem) i znajduje się około 5 km na północ od centrum Lewoczy. Z bardzo długiej i bogatej historii Levoczy warto przypomnieć że w 1998 odbyło się tu spotkanie prezydentów 11 państw środkowej Europy. W 2009 roku zabytki Lewoczy zostały wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO.
Punktem końcowym tego pobytu na Słowacji był zamek Stara Lubowla który leży na wysokości 545 m n.p.m., w Kotlinie Lubowelskiej. Stare centrum miasta położone jest w widłach Popradu i jego prawobrzeżnego dopływu, rzeczki Jakubianka. Związany z miastem Zamek Lubowelski wznosi się na północ od miasta, po przeciwnej stronie Popradu. W ostatnich latach zamek został poddany renowacji, w wraz z pobliskim skansenem stanowi jeden z najważniejszych obiektów Muzeum Narodowego. Dlatego tak ważne jest że tu została tak pięknie wyeksponowane polskie wątki jego historii, w tym jego budowniczego Stanisława LUBOMIRSKIEGO (tego samego który wybudował zamek w Łańcucie) oraz jego potomków. Ten pobyt naszej grupy ilustruje kilka załączonych zdjęć, bardziej szczegółowa relacja znajdzie się w publikacji „Katalog ….”, Tom 3.
SW
